เมื่อภัยน้ำท่วมเกิดขึ้นซ้ำ การรู้เพียงว่าระดับน้ำสูงขึ้นอาจไม่เพียงพอ แต่การรู้ล่วงหน้าว่าน้ำจะกระทบพื้นที่ใดและควรเตรียมตัวอย่างไร คือหัวใจของการรับมือ คณะนักวิจัยและนักศึกษา คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิ ศูนย์สุพรรณบุรี จึงพัฒนาต้นแบบระบบปัญญาประดิษฐ์สำหรับบริหารจัดการแปลงปลูกพืชภายใต้สถานการณ์น้ำ เพื่อประยุกต์ใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรมแก้ปัญหาอุทกภัยในจังหวัดสุพรรณบุรีอย่างเป็นรูปธรรม โครงการได้รับทุนสนับสนุนจากกองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ววน.) ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 ประเภททุนสนับสนุนมูลฐาน (Fundamental Fund: FF) โดยพัฒนา “EMIDS-DI × GIS War Room” ระบบเชื่อมโยงข้อมูลจากสถานีตรวจวัดระดับน้ำ ข้อมูลฝนและการพยากรณ์ การบริหารจัดการน้ำ ตลอดจนข้อมูลภูมิประเทศ คลอง ถนน ชุมชน และพื้นที่เกษตร เพื่อประเมินสถานการณ์น้ำควบคู่กับสภาพพื้นที่จริง

ระบบผสาน AI และการวิเคราะห์ข้อมูล (Data Analytics) เพื่อประเมินแนวโน้มสถานการณ์น้ำจากหลายปัจจัย พร้อมใช้ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ (GIS) ระบุจุดเสี่ยง เส้นทางสัญจร และพื้นที่เกษตร สนับสนุนการวางแผนเฝ้าระวังและเตรียมรับมือ ทั้งนี้ ระบบเป็นเครื่องมือช่วยตัดสินใจ ไม่ใช่ระบบสั่งการแทนหน่วยงาน โดยต้องพิจารณาผลวิเคราะห์ร่วมกับข้อมูลทางการและสถานการณ์จริง ภายใต้นโยบายของ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ธงชัย อรัญชัย คณบดีคณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม ที่มุ่งส่งเสริมงานวิจัยและนวัตกรรมเพื่อแก้ปัญหาสังคม เชื่อมโยงองค์ความรู้ เทคโนโลยี และการเรียนรู้ของนักศึกษา สู่การใช้ประโยชน์ในพื้นที่และการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน โครงการจึงให้ความสำคัญทั้งการพัฒนาต้นแบบ การทดลองใช้จริง และการสื่อสารข้อมูลที่ช่วยให้ประชาชนเตรียมพร้อมได้อย่างเหมาะสม

ผู้ช่วยศาสตราจารย์เอกชัย รัตนบรรลือ รองคณบดีคณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม เปิดเผยว่าการติดตามสถานการณ์น้ำในอำเภอสามชุก เมื่อวันที่ 29 กันยายน 2569 โดยสถานีวัดระดับน้ำสามชุก THA004 วัดระดับน้ำ ณ เวลา 13.00 น. ได้ 7.93 เมตร รทก. เพิ่มขึ้นจากช่วงเช้า 1 เซนติเมตร ทีมวิจัยจึงสื่อสารคำแนะนำให้ประชาชนริมแม่น้ำท่าจีนติดตามระดับน้ำ ตรวจสอบเส้นทาง เตรียมสิ่งของจำเป็นและผลผลิตทางการเกษตร รวมถึงดูแลผู้สูงอายุ ผู้ป่วยติดเตียง และสัตว์เลี้ยง เพื่อเพิ่มเวลาในการเตรียมพร้อมก่อนเกิดผลกระทบ ด้าน ผู้ช่วยศาสตราจารย์สุธี ลี้จงเพิ่มพูน หัวหน้าโครงการวิจัย พร้อมทีมนักวิจัยและนักศึกษา ได้ลงพื้นที่ทดลองเสาตรวจวัดแบบเคลื่อนย้ายได้ พัฒนาข้อมูล GIS ประเมินสถานการณ์ และสื่อสารกับชุมชน สะท้อนการบูรณาการงานวิจัย เทคโนโลยี และการเรียนรู้ของนักศึกษาเพื่อแก้ปัญหาจริง โดยคำนึงถึงความถูกต้องของข้อมูลและบทบาทของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ในระยะต่อไปทีมวิจัยมุ่งพัฒนาเครื่องมือตรวจวัดและการเชื่อมโยงข้อมูลแบบเรียลไทม์ เพื่อสนับสนุนการบริหารจัดการน้ำในลุ่มน้ำท่าจีน พร้อมสร้างความร่วมมือกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กรมชลประทาน หน่วยงานอุตุนิยมวิทยา สาธารณสุข และหน่วยงานด้านเส้นทาง เพื่อให้ข้อมูลนำไปใช้วางแผนและสื่อสารคำแนะนำแก่ประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ผลงานนี้สะท้อนพันธกิจของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิในการขับเคลื่อนงานวิจัยและนวัตกรรมสู่การใช้ประโยชน์จริง เชื่อมโยงบุคลากร นักศึกษา เทคโนโลยี และเครือข่ายความร่วมมือ เพื่อสร้างประโยชน์แก่ชุมชนและสังคม เพราะการรับมืออุทกภัยไม่ใช่เพียงการรู้ว่าน้ำกำลังมา แต่คือการทำให้ประชาชน “รู้ก่อน เตรียมก่อน และตัดสินใจได้ทันเวลา”